معرفی بوف کور نوشته صادق هدایت
امیر رفاهی

امیر رفاهی

معرفی و نقد و بررسی بوف کور

بوف کور نام شناخته شده ترین اثر نویسنده شهیر ایرانی، صادق هدایت است. این رمان کوتاه، تماما تک گویی و مونولوگ های راوی داستان است که در انزوا به سر میبرد و دچار توهم و روان پریشی است. بوف کور به سبک سورئالیسم نوشته شده و همچنین به بیش از سی زبان دنیا از جمله انگلیسی ، فرانسوی ، آلمانی و … ترجمه شده است.

در بوف کور ما شاهد قلم شیوا ، توصیفات بی نقص و نبوغ هدایت در نویسندگی هستیم، این کتاب از نخستین آثار ادبیات مدرن ایران به حساب می آید و بسیاری آن را از بهترین آثار سورئالیسم جهان می شمارند. مانند دیگر نوشته های هدایت در این رمان نیز با مسائلی چون مرگ ، انزوا و تنهایی ، انکار خرافه ، انتقاد از جامعه و مردمانش و… رو به رو هستیم.

بوف کور ، رمانی خاص پسند

از همان ابتدا متوجه میشویم که با یک داستان سطحی ، تکراری و با رنگ و لعاب اضافه روبه رو نیستیم و قرار است رمان کوتاهی را بخوانیم که بر سر تحلیلش، جمله ها ، مقاله ها و حتی کتابها نوشته شده است و دیدگاه هرکس در برابر مفهوم و سمبل هایش متفاوت است و این نکته شاید خود یک امتیاز مثبت باشد. اما بی شک بوف کور نه تنها رمانی عامه پسند نیست و همه نمیتوانند با آن ارتباط بگیرند ، بلکه حتی ممکن است برای افرادی با روحیه حساس، خطرناک باشد.

بوف کور قرار نیست به ما احساسی عالی بدهد ، ما در این شاهکار بیشتر با انزوا و پوچی طرف هستیم. غم ، نفرت و وحشت را حس میکنیم. شخصیت اصلی و راوی داستان ما یک فرد متوهم و رنجدیده است، تا جایی که گاهی نمیتوانیم به او اعتماد کنیم یا حتی تشخیص دهیم که آیا در توهم است یا در حال تعریف واقعیت. اما جذابیت و خاص بودن اثر نیز به همین نکته است.

بارها در یومن اشاره کردیم که ما رمان ها را میخوانیم تا از تجربه نگاه کردن به دنیا از دیدی تازه لذت ببریم ، مگر از یک رمان خوب جز آنکه که ما را از زندگی خودمان جدا کند و شخصیت ها و زندگی دیگری را به ما نشان دهد انتظار دیگری داریم؟

 

همچنین بخوانید:

معرفی کتاب بیگانه اثر آلبر کامو

 

آشنایی با صادق هدایت

بی شک آشنایی با نویسنده هر اثر و درک تفکرات و عقاید و مشاهده آثار دیگر وی باعث کمک به درک آن کتاب میشود ، از این رو یکی از مواردی که همواره در مقالاتِ معرفی کتاب سایت یومن مورد توجه بوده ، بخش آشنایی با نویسنده است.  پیش از این در مقاله ای مستقل در مورد صادق هدایت ، نویسنده بزرگ ایرانی مقاله ای کامل نوشته ایم و میتوانید با مراجعه به آن ، بیشتر با او ، زندگینامه و آثار درخشانش آشنا شوید. برای مطالعه این مقاله به لینک زیر مراجعه فرمایید.

زندگینامه و بهترین آثار صادق هدایت

تمجید از بوف کور

همواره آثار صادق هدایت به خصوص رمان بوف کور مورد تحسین منتقدان ، نویسندان و اهالی ادب بوده است. چند نمونه از این موارد در متن پایین آورده شده است.

آندره بروتون ، شاعر ، نویسنده و از پیشگامان سبک سورئالیسم بوف کور را جزو بیست شاهکار قرن بیستم میداند.

هنری میلر نویسنده مشهور آمریکایی میگوید بوف کور رمانی است که من در هیچ زبانی نظیرش را ندیدم و آرزو دارم روزی بتوانم نظیر آن را بنویسم.

داریوش مهرجویی ، فیلمساز بنام ایرانی اینگونه می گوید:

بوف کور در واقع اولین اثر ادبیات مدرن است که در ایران خلق می‌شود. ادامه جریانی که یک قرن و نیم پیش در اروپا شروع شده بود؛ یعنی ظهور انسان خودآگاه و طرح مسئله سرنوشت بشری

ماشالله آجودانی ، نویسنده و تاریخدان ایرانی ، این اثر را شاهکار بی مانند ادبیات معاصر ایران مینامد.

همچنین افراد بسیارِ دیگری به تحسین یا نقد و بررسی این اثر پرداختند و میتوانید به راحتی با کمی جست و جو آنها را مطالعه کنید.

 

همچنین بخوانید:

معرفی کتاب عقاید یک دلقک نوشته هانریش بل

 

داستان کلی رمان بوف کور

همانطور که پیش تر گفته شد کل داستان به صورت تک گویی از نگاه اول شخص توسط راوی تعریف میشود و میتوان داستان را به صورت دو بخش کلی در نظر گرفت. به علت اینکه هدف از نوشتن این مقاله معرفی و آشنایی با رمان بوف کور است، به کل داستان و تحلیل آن نمیپردازیم و برای آشنایی بیشتر با کتاب تنها به داستان کلی اوایل هر بخش بسنده میکنیم.

رمان با این جملات آغاز میگردد:

در زندگی زخم‌هایی هست که مثل خوره روح را آهسته و در انزوا می‌خورد و می‌تراشد. این دردها را نمی‌شود به کسی اظهار کرد؛ چون عموما عادت دارند که این دردهای باورنکردنی را جزو اتفاقات و پیش‌آمدهای نادر و عجیب بشمارند و اگر کسی بگوید یا بنویسد، مردم بر سَبیل عقاید جاری و عقاید خودشان سعی می‌کنند آن را با لبخند شکاک و تمسخرآمیز تلقی بکنند؛ زیرا بشر هنوز چاره و دوایی برایش پیدا نکرده و تنها داروی آن فراموشی توسط شراب و خواب مصنوعی به‌وسیله افیون و مواد مخدره است؛ ولی افسوس که تأثیر این‌گونه داروها موقت است و به جای تسکین پس از مدتی بر شدت درد می‌افزاید.

بخش اول

 راوی در حرفه ی نقاشی روی قلمدان فعالیت میکند و به طور عجیبی همواره یک نقاشی یکسان را میکشد که در آن یک دختر که لباس سیاه بر تن دارد یک شاخه نیلوفر آبی به پیرمردی هدیه میدهد. روزی وی از سوارخی در پستوی خانه اش دختر اثیری را میبند و شیدای نگاه او میشود و از آن پس زندگی اش به شکل هراسناکی تغییر میکند….

بخش دوم

 راوی پس از استعمال تریاک به حالت خلسه رفته و در رویا به دنیایی وارد میشود که با وجود جدید بودن برایش آشناست. راوی مشغول نوشتن شرح ماجرا برای سایه اش که شبیه جغد است میشود. او در اینجا جوانی بیمار و رنجور است و زنی دارد که او را لکاته میخواند که از نظر ظاهری درست همانند دختر اثیری در بخش نخست داستان است….

 

برای مطالعه بیشتر

«بوفی کور» نوشته محمد رسولی

«این است بوف کور» نوشته محمد قطبی

«داستان یک روح» نوشته سیروس شمیسا

«درباره بوف کور هدایت» نوشته همایون کاتوزیان

«بازتاب اسطوره در بوف کور» نوشته جلال ستاری

«صادق هدایت و هراس از مرگ» نوشته محمد صنعتی

 

 

آیا بوف کور را خوانده اید؟ نظر شما در مورد آن چیست؟ و آیا خواندن این رمان را به افراد دیگر توصیه میکنید؟

شروع به تایپ کنید برای نوشته‌های که به‌دنبال آن هستید.